در حوزه بنادر، گمرک و مناطق ویژه اقتصادی که نقش حیاتی در تجارت داخلی و بینالمللی کشور دارند، یکی از چالشهای اصلی، کنترل دقیق وزن کانتینرها و محمولههای فله پیش از ورود به شبکه جادهای است. این چالش ابعاد مختلفی دارد:
- فرار وزنی (Weight Evasion):
بسیاری از کامیونها و کانتینرها بدون توزین دقیق یا با اعلام وزن کمتر از مقدار واقعی، وارد شبکه جادهای میشوند. این امر علاوه بر آسیب به زیرساختهای حملونقل، موجب بروز تخلفات و ضررهای اقتصادی در حوزه عوارض و مالیات میگردد. - نبود تطبیق با مانیفست و اسناد بار:
در بسیاری از موارد، وزن واقعی محموله با اطلاعات ثبتشده در مانیفست یا بارنامه همخوانی ندارد. این مغایرت میتواند منجر به قاچاق، کماظهاری در گمرک، یا ایجاد اختلافات تجاری بین صاحبان کالا و متولیان حملونقل شود. - خطرات ایمنی و لجستیکی:
ورود محمولههای اوورلود یا ثبت اشتباه وزن، نهتنها باعث تخریب جادهها و افزایش تصادفات میشود، بلکه در فرآیند بارگیری کشتیها و تجهیزات بندری نیز خطرات جدی ایجاد میکند. - ضعف در شفافیت و سرعت عملیات بندری:
نبود سامانههای یکپارچه و دقیق توزین باعث کندی فرآیندهای ترخیص، افزایش صفها و کاهش بهرهوری زنجیره تأمین میشود.
راهکارهای شرکت صنعتی فرد ایران
شرکت فرد ایران با سابقه گسترده در طراحی باسکولها و سامانههای هوشمند، راهکارهای اختصاصی برای رفع این مشکلات در بنادر و گمرک ارائه کرده است:
- استقرار WIM گیتمحور:
نصب سامانههای Weigh-in-Motion در ورودی و خروجی بنادر و گمرک برای توزین خودکار کانتینرها و محمولههای فله بدون توقف. - یکپارچهسازی با ANPR و سامانههای گمرکی:
ترکیب دادههای WIM با دوربینهای پلاکخوان (ANPR) و اتصال مستقیم به سامانههای مانیفست و بارنامه بهمنظور تطبیق خودکار اطلاعات و شناسایی مغایرتها. - اعلام خودکار مغایرتها:
طراحی سامانههایی که بهصورت بلادرنگ اختلاف وزن واقعی و وزن ثبتشده در مانیفست را گزارش میدهند و امکان اقدام فوری توسط نهادهای گمرکی را فراهم میکنند. - داشبورد شفافسازی زنجیره تأمین:
ارائه داشبورد مدیریتی با شاخصهایی مانند میزان اوورلود، درصد مغایرت با مانیفست و سرعت ترخیص برای ارتقای بهرهوری عملیات بندری.
دستاوردها و خروجیها
- کاهش پدیده فرار وزنی و کنترل دقیقتر محمولهها.
- تطبیق کامل دادههای وزنی با مانیفست و اسناد گمرکی.
- افزایش ایمنی در حملونقل جادهای و عملیات بندری.
- روانسازی زنجیره تأمین و تسریع فرآیند ترخیص کالا.

